มาใหม่ๆ ก็กินอยู่ (น้ำลำปะทาว) สมัยก่อนยังไม่มีอะไรมาก แต่ทุกวันนี้ส่วนมากเขาฉีดยาฆ่าหญ้าเราเลยไม่กล้ากิน แต่ถ้าน้ำไม่มาน้ำหมดก็ยังใช้น้ำลำปะทาว ใช้อาบ ใช้ล้างถ้วยล้างชาม แต่ไม่กิน สมัยก่อนลึกกว่านี้แต่หลายปีมานี้มันตื้นขึ้น

แม่บัวผัน  ผลมาก
บ้านตาดรินทอง หมู่ ๖
ต.ธาตุทอง อ.ภูเขียว จ.ชัยภูมิ

ใช้ประโยชน์จากลำปะทาวโดยใช้ระหัดวิดน้ำทำนา ถ้าไม่มีลำปะทาวก็เดือดร้อน แต่ก่อนไม่มีระหัดวิดน้ำต้องใช้เครื่องสูบแต่ลงทุนเยอะ แต่เดี๋ยวนี้มีระหัดวิดน้ำ หน้าแล้งก็ใช้ได้ตลอด ถ้าทำได้จะดีมาก จะลดต้นทุนในการทำนา ลงทุนครั้งแรกเยอะหน่อยแต่ก็คุ้มค่าเพราะระยะยาวใช้ได้ตลอด ตัวไหนชำรุดก็ซ่อมแซมได้ เพราะอุปกรณ์เป็นไม้ไผ่ไม้เนื้อแข็ง

จันดี  อาจยุทธ
บ้านนาไก่เซา หมู่ ๖ ต.นาเสียว อ.เมือง จ.ชัยภูมิ

ไปร่วมตั้งแต่ปี ๔๗ ครั้งแรกในฐานะเป็นแม่ครัว ยามว่างก็ได้ร่วมทำวัตรเช้า ทำอาหาร ได้เดินด้วย แม่ที่บ้านก็ไปร่วมทุกปี แต่ก็ไม่รู้ว่าเขาเดินเพื่ออะไร แต่พอตัวเองไปร่วมถึงได้รู้ว่าเดินทำไม และมีสำนึกขึ้นว่าเราใช้ทรัพยากรในชุมชน อย่างน้ำลำปะทาวเห็นตั้งแต่แรกก็ไม่เคยสนใจว่าจะทำอะไร จนกระทั่งได้เข้าไปร่วมกิจกรรม คิดแล้วรู้สึกเสียใจย้อนหลังที่ไม่ได้เข้าไปร่วมแต่แรก ก็พยายามทำตัวให้เป็นตัวอย่างในชุมชน เช่น ไม่ทิ้งขยะ ปลูกฝังคนในครอบครัวเรื่องรักสิ่งแวดล้อม

สมคิด  แลไทสง
ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กวัดภูเขาทอง
ต.ท่ามะไฟหวาน อ.แก้งคร้อ จ.ชัยภูมิ


เขาพาไปปลูกต้นไม้ที่ต้นน้ำปะทาว ทำให้ดินชุ่ม ฝนตกดี ส่วนตัวก็บอกต่อเพื่อนฝูงให้ช่วยรักษาลำปะทาว ช่วยปลูกต้นไม้ ถ้ามีพันธุ์ไม้อะไรก็เอามาช่วยปลูก ถ้าไม่มีการปลูกต้นไม้ น้ำก็จะตื้นเขิน ฝนก็ไม่ตกดีเหมือนเดิม น้ำก็จะมาเร็วถ้าไม่มีต้นไม้ต้านไว้

ชัยวัฒน์  วงษ์ชู
บ้านนาไก่เซา หมู่ ๖
ต.นาเสียว อ.เมือง จ.ชัยภูมิ

กิจกรรมมีหลายอย่าง อย่างทำปุ๋ยก็พยายามนำมาปรับใช้กับตัวเอง เอามาใช้เอง ลดรายจ่ายในครัวเรือน กิจกรรมอย่างอื่นจะเน้นพออยู่พอกิน จะใช้ชีวิตอย่างไรให้อยู่ในสังคมแบบนี้ได้ ปกติไปทำงานในกรุงเทพฯ สู้มาตลอด แต่พอมาอยู่บ้าน เปลี่ยนชีวิตเราใหม่ ไม่ต้องดิ้นรน เขามีอะไรก็ไม่ต้องไปดิ้นกับเขามาก หลวงพ่อบอกก็พยายามยึดมั่น พยายามปรับใช้กับชีวิตตัวเอง ปลูกกินเอง ทำนาปลอดสารพิษ ปกตินาจะใช้ปุ๋ยทุกปี ค่าปุ๋ยปีละหมื่น แต่พอไปร่วมได้ความรู้เรื่องปุ๋ย น้ำหมัก ลองเอามาใช้กับนาตัวเองแล้วก็ดีค่ะ

บุญหลาย  พงษ์ขวาน้อย
บ้านท่ามะไฟหวาน หมู่ ๑
ต.ท่ามะไฟหวาน อ.แก้งคร้อ จ.ชัยภูมิ

การร่วมธรรมยาตราส่วนใหญ่ที่ผ่านมาเป็นการมาร่วมงานของคนนอกพื้นที่ หรือเป็นคนจากที่อื่นมามากกว่าคนชัยภูมิ ทั้งที่เป็นหน้าที่ของเราคนชัยภูมิที่ต้องดูแลรักษา เพราะว่าตัวเองเป็นคนรับประโยชน์จากลำปะทาวโดยตรง ถ้าลองนึกดูว่า ลำปะทาวแห้งถึงขั้นต้องย้ายเมืองมันน่าจะยุ่ง แล้วทุกวันนี้ผลจากการใช้ประโยชน์ทางตรงจากลุ่มน้ำลำปะทาวได้ส่งผลให้น้ำท่วมเมืองทุกปี เพราะว่าสภาพป่ามันหมดไป รัฐมุ่งสร้างเขื่อนสร้างฝายให้มากขึ้น  แต่รัฐไม่เคยมุ่งปลูกป่าให้ได้ผล  การจัดการป่า ถ้าขึ้นไปดูหลวงพ่อกับพระอาจารย์ไพศาลทำจะได้ผลมากกว่ากว่าที่หน่วยงานรัฐทำ ซึ่งมันน่าคิดอยู่เหมือนกันว่า การทำด้วยศรัทรากับการทำด้วยเงินมันแตกต่างกัน ผลที่ได้รับมันก็แตกต่างกันด้วย

ธนารักษ์  พันธุ์ประสิทธิ์
ชมรมธารน้ำใสชัยภูมิ อ.เมือง จ.ชัยภูมิ












ถ้าเราจะปลูกป่า มันควรจะปลูกป่าในดวงจิต แล้วปลูกชีวิตในดวงใจ ถ้าคนเราไม่เริ่มปลูกป่าในดวงใจ ไม่มีความรักและหวงแหนในธรรมชาติ ยากที่เราจะมาปลูกต้นไม้ เพราะปลูกไปก็ขาดการดูแล แต่เท่าที่เราเห็นที่หลวงพ่อคำเขียนท่านทำ ท่านได้ทำเป็นตัวอย่าง โดยเฉพาะที่วัดป่าสุคะโต ที่วัดป่าภูหลง เราจะเห็นว่าที่เราเคยนำนักเรียนไปปลูกป่า ป่าไม้มันรอดถึง ๘๐ เปอร์เซ็นต์ เพราะหลังจากการปลูกเสร็จ เรามีการติดตาม ดูแล เฝ้าระวัง มันเป็นการสร้างปราการทางธรรมชาติ มีการสร้างเขื่อนธรรมชาติที่ช่วยในการดูดซับน้ำทั้งหลาย เมื่อฤดูฝนมา น้ำไม่ไหลบ่ามาท่วมตัวเมือง เป็นกิจกรรมที่ได้ประโยชน์ แล้วก็ชี้ให้เห็นถึงมลพิษที่เกิดขึ้น โดยเฉพาะการตรวจเลือด เราจะพบว่า เกือบ ๘๐ เปอร์เซ็นต์ มีสารพิษตกค้างในเส้นเลือด แต่ยังไม่ส่งผลออกมาภายนอกเท่านั้นเอง นี่เป็นอันตรายที่เราได้รับจากการใช้น้ำตรงนี้ทั้งทางตรงและทางอ้อม รวมทั้งการใช้สารพิษในการเพาะปลูก ใช้ยาฆ่าหญ้า ทั้งหมดล้วนแล้วแต่ไหลลงสู่แม่น้ำทั้งสิ้น อีกจุดหนึ่งที่เห็น ในการที่เด็กนักเรียนเข้าร่วม เขาได้เกิดจิตสำนึกที่ดี กลับลงมาแล้วเขาอยากจะทำกิจกรรมที่มีประโยชน์กับโรงเรียน กับชุมชน แล้วก็หมู่บ้าน นั่นคือสิ่งที่เห็น คือจุดที่เปลี่ยน แต่อีกสิ่งที่เห็นคือการทำกิจกรรมมา ๙ ครั้งแล้ว ชุมชนโดยรอบในบางหน่วยงานยังไม่เห็นความสำคัญเท่าไหร่ แต่เห็นจากส่วนอื่นมากกว่า ตรงนี้อยากจะเชิญชวนชาวชัยภูมิซึ่งเราเป็นเจ้าของพื้นที่ แล้วเป็นผู้ที่ได้รับผลทั้งบวกและลบในจุดนี้มาร่วมด้วยช่วยกัน ถึงแม้จะไม่ได้เป็นตัวแทนก็ขอให้สนับสนุนในทุกรูปแบบที่สามารถจะให้การสนับสนุนได้

ผดุงศักดิ์  แสงเพชร
องค์การบริหารส่วนจังหวัดชัยภูมิ